- پشتیبانی: 33346085-021
فوتومتر Aqualytic AL200 COD یک دستگاه اندازهگیری پرتابل برای تعیین COD (Chemical Oxygen Demand) یا اکسیژنخواهی شیمیایی نمونههای آب و فاضلاب است. این دستگاه با استفاده از ویالهای آماده (COD Vario) و روش فتومتری، مقدار COD را با سرعت و دقت بالا اندازهگیری میکند.
این راهنما توسط کارشناسان آزما تجارت آراد بر اساس دفترچه اصلی دستگاه تهیه شده تا کاربران فارسیزبان بتوانند بدون مراجعه مداوم به دفترچه انگلیسی، مراحل صحیح کار با دستگاه را یاد بگیرند.
قبل از شروع اندازهگیری بهتر است قسمتهای مختلف دستگاه را بشناسید.
بدنه دستگاه بهگونهای طراحی شده که در محیطهای آزمایشگاهی و حتی محیطهای صنعتی قابل استفاده باشد و در برابر نفوذ آب مقاومت مناسبی داشته باشد.
در قسمت بالای دستگاه قرار دارد.
ویال نمونه داخل این محفظه قرار میگیرد تا نور از آن عبور کرده و مقدار جذب نوری اندازهگیری شود.
این قسمت باید همیشه:
وجود هرگونه آلودگی روی دیواره داخلی محفظه باعث خطای اندازهگیری خواهد شد.
برای تستهای COD از ویالهای 16 میلیمتری استفاده میشود.
قبل از شروع کار باید آداپتور مخصوص این ویالها داخل محفظه نصب شود.
در صورت نصب نادرست آداپتور، قرارگیری ویال دقیق نبوده و نتایج اندازهگیری دچار خطا خواهند شد.
صفحه نمایش دستگاه دارای نور پسزمینه است و اطلاعات زیر را نمایش میدهد:
نور پسزمینه تنها هنگام نیاز فعال میشود و در زمان اندازهگیری بهصورت خودکار خاموش خواهد شد تا از ایجاد خطا جلوگیری شود.
دستگاه تنها با چند کلید کنترل میشود که کار با آن را بسیار ساده میکند.
برای روشن و خاموش کردن دستگاه استفاده میشود.
کاربردهای این کلید عبارتاند از:
مهمترین کلید دستگاه است.
از این کلید برای موارد زیر استفاده میشود:
کاربردهای این کلید:
قبل از روشن کردن دستگاه چند مورد باید بررسی شود.
دستگاه با چهار باتری قلمی AA کار میکند.
اگر باتری ضعیف باشد ممکن است:
در صورت مشاهده هشدار باتری، قبل از ادامه کار باتریها را تعویض کنید.
قبل از قرار دادن ویال:
قبل از شروع تست مطمئن شوید:
دستگاه از سه محدوده اندازهگیری پشتیبانی میکند.
| رنج | محدوده اندازهگیری |
|---|---|
| COD LR | 0 تا 150 mg/L |
| COD MR | 0 تا 1500 mg/L |
| COD HR | 0 تا 15000 mg/L |
قبل از شروع آزمایش باید متناسب با غلظت احتمالی نمونه، رنج مناسب انتخاب شود. استفاده از رنج نامناسب میتواند باعث نمایش پیام Hi یا Lo شود.
پس از آماده شدن دستگاه، مراحل زیر را انجام دهید.
آداپتور مخصوص ویالهای 16 میلیمتری را داخل محفظه قرار دهید.
دکمه ON/OFF را فشار دهید.
پس از روشن شدن، آخرین روش اندازهگیری استفادهشده روی صفحه نمایش ظاهر میشود. این قابلیت با عنوان Scroll Memory شناخته میشود و باعث میشود دستگاه آخرین رنج مورد استفاده را به خاطر بسپارد.
در صورت نیاز، با استفاده از کلید MODE رنج مورد نظر (LR، MR یا HR) را انتخاب کنید.
پس از انتخاب رنج، دستگاه آماده انجام مرحله صفر (Blank) خواهد بود که در بخش بعدی بهصورت کامل آموزش داده میشود.
قبل از ورود به مرحله آزمایش، رعایت موارد زیر باعث افزایش دقت نتایج خواهد شد:
کیفیت آمادهسازی نمونه، مهمترین عامل در دستیابی به نتایج دقیق است. حتی اگر دستگاه کاملاً کالیبره باشد، آمادهسازی نادرست نمونه میتواند باعث ایجاد خطا در نتیجه نهایی شود.
در روش COD Vario، ابتدا نمونه داخل ویال معرف ریخته شده و پس از فرآیند هضم (Digestion)، اندازهگیری توسط فوتومتر انجام میشود.
با توجه به مقدار تقریبی COD نمونه، یکی از ویالهای زیر را انتخاب کنید.
| نوع معرف | محدوده اندازهگیری |
|---|---|
| COD VARIO LR | 0 تا 150 mg/L |
| COD VARIO MR | 0 تا 1500 mg/L |
| COD VARIO HR | 0 تا 15000 mg/L |
استفاده از ویال نامناسب باعث اشباع شدن سیستم اندازهگیری یا کاهش دقت نتایج خواهد شد.
یک ویال دارای درب سفید را انتخاب کنید.
درپوش ویال را با احتیاط باز کنید.
از تجهیزات حفاظت فردی شامل:
استفاده کنید، زیرا داخل ویال معرفهای اکسیدکننده قوی وجود دارد.
با استفاده از پیپت کالیبره، حجم مشخصی از نمونه را داخل ویال بریزید.
۲ میلیلیتر نمونه
۲ میلیلیتر نمونه
۰٫۲ میلیلیتر نمونه
استفاده از حجم متفاوت باعث ایجاد خطای مستقیم در مقدار COD خواهد شد.
برای هر سری آزمایش باید یک بلانک تهیه شود.
بلانک دقیقاً مشابه نمونه اصلی آماده میشود، با این تفاوت که به جای نمونه آب، از آب دیونیزه بدون TOC استفاده میشود.
حجم آب دیونیزه نیز باید دقیقاً مشابه حجم نمونه باشد.
توصیه میشود بلانک هر سری ویال را علامتگذاری کنید تا در اندازهگیریهای بعدی همان سری قابل استفاده باشد.
پس از افزودن نمونه:
درپوش ویال را کاملاً ببندید.
سپس ویال را چند مرتبه بهآرامی وارونه کنید تا محتویات کاملاً مخلوط شوند.
از تکان دادن شدید ویال خودداری کنید.
در هنگام مخلوط شدن، واکنش شیمیایی گرما تولید میکند و ویال داغ میشود؛ بنابراین ویال را با احتیاط در دست بگیرید.
ویالهای آماده شده را داخل راکتور COD قرار دهید.
تنظیمات هضم مطابق دفترچه دستگاه عبارت است از:
در طول این مدت، مواد آلی موجود در نمونه توسط محلول دیکرومات اکسید میشوند و واکنش لازم برای اندازهگیری فتومتری انجام میشود.
پس از پایان زمان هضم:
ویالها را از راکتور خارج کنید.
اجازه دهید ابتدا دمای آنها به حدود ۶۰ درجه سانتیگراد یا کمتر برسد.
در حالی که هنوز کمی گرم هستند، چند بار بهآرامی آنها را وارونه کنید تا رسوبات احتمالی بهطور یکنواخت پخش شوند.
سپس اجازه دهید ویالها کاملاً تا دمای محیط خنک شوند.
شرکت سازنده توصیه میکند برای دستیابی به پایدارترین نتایج، ویالها حداقل ۴۵ دقیقه خنک شوند و در صورت امکان تا روز بعد در دمای محیط باقی بمانند.
پس از آماده شدن ویالها، اندازهگیری را آغاز کنید.
ابتدا ویال بلانک را داخل آداپتور قرار دهید.
دقت کنید:
سپس کلید ZERO/TEST را فشار دهید.
دستگاه حدود ۸ ثانیه عملیات صفر کردن را انجام میدهد.
پس از پایان عملیات، مقدار 0.0.0 روی صفحه نمایش ظاهر میشود که نشاندهنده آماده بودن دستگاه برای اندازهگیری نمونه است.
ویال بلانک را خارج کنید.
ویال نمونه را در همان جهت داخل محفظه قرار دهید.
مجدداً کلید ZERO/TEST را فشار دهید.
دستگاه حدود ۳ ثانیه اندازهگیری را انجام میدهد.
سپس نتیجه روی صفحه نمایش ظاهر خواهد شد.
واحد نمایش نتایج به رنج انتخابی بستگی دارد:
پس از نمایش نتیجه، دستگاه آن را بهطور خودکار در حافظه داخلی ذخیره میکند.
اگر قصد دارید همان نمونه را مجدداً اندازهگیری کنید، کافی است دوباره کلید ZERO/TEST را فشار دهید.
اگر نیاز به تهیه بلانک جدید داشته باشید، کلید ZERO/TEST را حدود دو ثانیه نگه دارید تا عملیات Zero دوباره انجام شود.
طبق مشخصات سازنده، تلورانس اندازهگیری این روش حدود ±3.5 درصد Full Scale است؛ البته این دقت تنها زمانی حاصل میشود که:
دستگاه AL200 علاوه بر انجام اندازهگیری، امکاناتی برای مدیریت اطلاعات، تنظیم ساعت و تاریخ و کالیبراسیون در اختیار کاربر قرار میدهد.
برای ورود به منوی اصلی:
اکنون با استفاده از کلید ! میتوانید بین گزینههای مختلف منو جابهجا شوید و با فشردن MODE گزینه مورد نظر را انتخاب کنید.
منوی دستگاه شامل چهار بخش اصلی است.
در این قسمت میتوان آخرین نتایج اندازهگیری را مشاهده کرد.
برای انتقال اطلاعات ذخیره شده از طریق رابط مادون قرمز (IR) استفاده میشود.
ثبت صحیح زمان انجام آزمایش برای مستندسازی نتایج اهمیت زیادی دارد.
در این قسمت امکان اعمال ضرایب کالیبراسیون توسط کاربر وجود دارد.
AL200 دارای حافظه داخلی حلقوی (Ring Memory) است.
این حافظه میتواند ۱۶ نتیجه آخر را ذخیره کند.
هر رکورد شامل اطلاعات زیر است:
پس از پر شدن حافظه، قدیمیترین نتیجه بهصورت خودکار حذف شده و نتیجه جدید جایگزین آن میشود.
پس از انتخاب گزینه DIS، دستگاه اطلاعات هر آزمایش را بهترتیب نمایش میدهد.
برای هر نتیجه، اطلاعات زیر قابل مشاهده است:
نمایش اطلاعات بهصورت خودکار انجام میشود و هر بخش چند ثانیه روی نمایشگر باقی میماند. با فشردن کلید ZERO/TEST میتوان نمایش همان رکورد را دوباره تکرار کرد.
دستگاه مجهز به رابط مادون قرمز (IR Interface) است.
این قابلیت برای انتقال نتایج اندازهگیری به تجهیزات جانبی استفاده میشود.
در صورت استفاده از تجهیزات سازگار، اطلاعات ذخیرهشده بدون نیاز به ثبت دستی قابل انتقال خواهند بود.
اگر باتری دستگاه بیش از یک دقیقه خارج شود، هنگام روشن کردن مجدد، دستگاه بهطور خودکار وارد بخش تنظیم تاریخ و ساعت خواهد شد.
برای ثبت صحیح اطلاعات آزمایشگاهی، توصیه میشود پس از هر بار تعویض باتری، زمان و تاریخ دستگاه بررسی و در صورت نیاز اصلاح شود.
AL200 دارای دو نوع کالیبراسیون است:
بهصورت پیشفرض دستگاه با تنظیمات کارخانه آماده استفاده است و در بیشتر آزمایشهای روزمره نیازی به تغییر این تنظیمات وجود ندارد.
در شرایط خاص، آزمایشگاه ممکن است نیاز داشته باشد دستگاه را مطابق محلولهای مرجع یا استانداردهای داخلی خود تنظیم کند.
در این حالت میتوان از بخش User Calibration استفاده کرد.
پس از اعمال کالیبراسیون، علامت Cal در کنار نتایج نمایش داده میشود تا مشخص باشد نتیجه با تنظیمات کاربر به دست آمده است.
در صورتی که بخواهید همه تنظیمات کاربر حذف شده و دستگاه به وضعیت اولیه کارخانه بازگردد، مراحل زیر را انجام دهید:
پس از این عملیات، تمام روشها با تنظیمات اصلی کارخانه اجرا خواهند شد.
در هنگام کار ممکن است پیامهایی روی صفحه نمایش ظاهر شوند.
مقدار نمونه از محدوده اندازهگیری انتخابشده بیشتر است یا کدورت نمونه بسیار زیاد است.
راهکار:
مقدار نمونه کمتر از محدوده قابل اندازهگیری است.
راهکار:
ولتاژ باتری برای ادامه اندازهگیری کافی نیست.
راهکار:
اگر تنها نور پسزمینه غیرفعال شده باشد ولی اندازهگیری امکانپذیر باشد، ولتاژ باتری کاهش یافته و بهتر است باتریها در اولین فرصت تعویض شوند.
جذب نور بیش از حد مجاز است.
علتهای احتمالی:
در هنگام اندازهگیری توان باتری کافی نبوده است.
راهکار:
ضریب کالیبراسیون خارج از محدوده مجاز قرار گرفته است.
اشکال در کالیبراسیون کارخانه یا کالیبراسیون کاربر برای برخی محدودههای اندازهگیری.
خرابی یا حذف اطلاعات کالیبراسیون مربوط به سایر محدودهها.
شدت نور دریافتی توسط آشکارساز خارج از محدوده مجاز است.
این خطا معمولاً به دلیل مشکلات اپتیکی، ورود نور اضافی یا اختلال در سیستم اندازهگیری ایجاد میشود.
در صورت مشاهده مکرر خطاهای کالیبراسیون یا خطاهای اپتیکی، از تنظیم مجدد دستگاه بدون استفاده از محلولهای استاندارد معتبر خودداری کنید. ابتدا وضعیت تمیزی محفظه اندازهگیری، سلامت ویالها، کیفیت معرفها و وضعیت باتری را بررسی کنید و در صورت ادامه مشکل، دستگاه توسط کارشناس فنی بررسی شود.
عملکرد دقیق فوتومتر AL200 تا حد زیادی به نحوه نگهداری آن بستگی دارد. رعایت نکات زیر باعث افزایش عمر مفید دستگاه و حفظ دقت اندازهگیری خواهد شد.
محفظه قرارگیری ویال مهمترین بخش اپتیکی دستگاه است. وجود هرگونه آلودگی، گردوغبار یا باقیمانده معرف روی این قسمت میتواند باعث کاهش شدت نور عبوری و ایجاد خطا در نتایج شود.
بهصورت دورهای:
قبل از هر اندازهگیری:
حتی آلودگیهای جزئی روی سطح ویال میتوانند باعث تغییر جذب نور و کاهش دقت اندازهگیری شوند.
در هنگام کار با معرفهای COD ممکن است محلول اسیدی یا نمونه روی بدنه دستگاه بریزد.
در صورت مشاهده:
نفوذ محلول به بخش اپتیکی یا الکترونیکی میتواند موجب آسیب دائمی دستگاه شود.
برای دستیابی به بهترین دقت، شرایط محیطی زیر توصیه میشود:
در صورت انتقال دستگاه از محیط سرد به گرم یا برعکس، اجازه دهید دستگاه و ویالها با دمای محیط همدما شوند تا از تشکیل بخار آب روی قطعات اپتیکی جلوگیری شود.
دستگاه از چهار باتری قلمی AA (LR6) استفاده میکند.
برای تعویض باتری:
قرارگیری صحیح حلقه آببندی برای حفظ استاندارد مقاومت دستگاه در برابر نفوذ آب ضروری است. در صورت خارج بودن باتریها برای بیش از یک دقیقه، لازم است تاریخ و ساعت دستگاه دوباره تنظیم شود.
بر اساس اطلاعات سازنده، مشخصات اصلی فوتومتر AL200 COD عبارتاند از:
| مشخصه | مقدار |
|---|---|
| نوع دستگاه | فوتومتر دو طول موج |
| طول موجها | 430 و 610 نانومتر |
| دقت طول موج | ±1 نانومتر |
| دقت فتومتری | 3% Full Scale |
| تفکیکپذیری | 0.01 Abs |
| منبع نور | LED به همراه فیلتر تداخلی |
| نوع آشکارساز | Optical Detector |
| حافظه داخلی | 16 نتیجه |
| رابط ارتباطی | Infrared (IR) |
| منبع تغذیه | 4 باتری AA |
| زمان کارکرد | حدود 53 ساعت یا 15000 اندازهگیری |
| خاموش شدن خودکار | حدود 10 دقیقه پس از آخرین استفاده |
| ابعاد | 190 × 110 × 55 میلیمتر |
| وزن | حدود 455 گرم |
| درجه حفاظت | IP68 (مقاوم در برابر نفوذ آب) |
هنگام انجام آزمون COD، رعایت نکات ایمنی الزامی است.
فوتومتر Aqualytic AL200 COD ابزاری دقیق و قابل اعتماد برای اندازهگیری اکسیژنخواهی شیمیایی آب و فاضلاب است. دقت نتایج این دستگاه علاوه بر کیفیت سیستم اپتیکی، به رعایت صحیح مراحل آمادهسازی نمونه، هضم در دمای استاندارد، انجام صحیح بلانک، تمیز بودن ویالها و نگهداری مناسب دستگاه وابسته است.
مطالب این راهنما بر اساس دفترچه اصلی دستگاه و با رویکرد آموزشی توسط کارشناسان آزما تجارت آراد تدوین شده است تا کاربران، کارشناسان کنترل کیفیت، آزمایشگاههای آب و فاضلاب، صنایع غذایی، دارویی و مراکز تحقیقاتی بتوانند با اطمینان بیشتری از دستگاه استفاده کنند.
برای اندازهگیری اکسیژنخواهی شیمیایی (COD) نمونههای آب و فاضلاب.
سه محدوده LR، MR و HR بهترتیب برای 0–150، 0–1500 و 0–15000 mg/L (در HR نتیجه بر حسب g/L نمایش داده میشود).
برای حذف اثر رنگ معرف و تنظیم صحیح دستگاه پیش از اندازهگیری نمونه.
150 درجه سانتیگراد به مدت 120 دقیقه.
بله، دستگاه بهصورت خودکار 16 نتیجه آخر را ذخیره میکند.
غلظت نمونه از محدوده انتخابشده بیشتر است یا کدورت نمونه بسیار زیاد است.
غلظت نمونه کمتر از محدوده قابل اندازهگیری است.
بهدلیل جذب بیش از حد نور که معمولاً ناشی از آلودگی ویال یا محفظه اندازهگیری است.
بله، از طریق ترکیب کلیدهای MODE و ZERO/TEST هنگام روشن کردن دستگاه.
هنگام نمایش هشدار btLo یا زمانی که دستگاه به دلیل کاهش ولتاژ قادر به اندازهگیری نباشد.
